Paradigm: creatieve nederzetting op Suikerunieterrein

Als Paul Grimmius (33) en Piter Terpstra (38) vier jaar geleden door de oude graanfabriek aan de Finse Haven lopen zoeken ze alleen ruimte voor een kantoortje. Met de eigenaar maken ze een rondje. “Doe die loods er ook maar bij,” zeggen ze als ze de hal beneden zien. Leuk om af en toe een feestje in te geven, denken ze dan nog.

Niet veel later is de ruimte keer op keer gevuld met een dansende massa. Club Paradigm aan de Helsinkistraat was geboren, de doelen werden bijgesteld. Dit moest dé plek worden voor liefhebbers van elektronische muziek in het Noorden. Grimmius en Terpstra, de mannen van het eerste uur, wilden daarvoor niet de dj’s in huis halen die door het grote publiek omarmd worden. Ze mikten op nieuw, experimenteel, onbekend, jong talent en dj’s met een eigen geluid.

Of het zou werken? Ze hadden het gezien in Berlijn: een club op een rauwe industriële plek trekt mensen. Maar of dat in Groningen ook een succes zou worden, bleef een gok. Grimmius, met het driehoekige Paradigm-logo op zijn bovenarm getatoeëerd, lacht. “Het ging heel snel. Na een jaar kregen we al mailtjes van boekers met de vraag of we plek hadden voor een van hun dj’s. Later kwamen we steeds vaker mensen op festivals in Duitsland tegen die ons bleken te kennen. Die ambitie hadden we niet eens.”

Vraag een willekeurige Groninger waar club Paradigm is en velen weten het antwoord niet. Maar ondertussen weten liefhebbers van house, techno en andere stijlen de noordelijke stad steeds beter te vinden. Amsterdam, kloppend hard van elektronische muziek in Nederland, keek naar Paradigm. Wat gebeurde er in die ouwe graanfabriek met afgebladderde muren vol graffiti?

Grimmius: “Naar iets als dit was blijkbaar vraag.”

Volgend level

Hoe mooi ook: de club aan de Helsinkistraat gaat dicht. De vijfjarige vergunning loopt over twee jaar af en de huurprijs van de fabriek blijft stijgen, waardoor de plek te duur wordt. Paradigm moet verder kijken. Dat betekent niet het einde, maar eerder een volgend level: Paradigm verhuist naar het Suikerunieterrein. De plannen zijn groots.

Paradigm

Twintigduizend vierkante meter. Een zesde deel van het Suikerunieterrein. Gevuld met drie clubzalen, een restaurant, café, een timmerfabriek, jonge ondernemers, een studio en meer. Alles rondom een centraal plein waarop iedereen elkaar ontmoet. De drie zalen verschillen in capaciteit: ruimte voor pakweg 200 tot een kleine 1000 bezoekers. In een stuk bos is ruimte voor een podium waarbij een paarhonderd mensen kunnen feesten.

De gebouwen worden nieuw gebouwd, maar met oude materialen. Doel is om volledig energieneutraal te worden en zoveel mogelijk materialen te recyclen. Van geperste peuken zouden vogelhuisjes gemaakt kunnen worden. “Poep en pies vangen we op en gebruiken we als brandstof’,” zegt Grimmius. Paradigm werkt samen met Oogstkaart.nl: een site die bedrijven aanspoort afvalmateriaal uit te wisselen en her te gebruiken.

“Een creatieve nederzetting,” vat Grimmius het totale plan samen. De sfeer van de huidige club wordt meegenomen naar de nieuwe zalen. “De glazen loods komt terug,” belooft Grimmius. Het is de plek van waaruit waar de dansende menigte laat in de nacht, of vroeg in de ochtend, geregeld de zon zag opkomen bij feesten in de afgelopen jaren. “Open water hebben we niet op het Suikerunieterrein, maar een stuk bos zien we als een goede vervanger.”

Paradigm drugstesten

Paradigm – foto: Knelis

De nieuwe plek moet een verzameling van creatieve mensen worden. Moet er een podium komen voor een festival, dan kan de timmerman helpen. Is er een poster nodig, dan springt de vormgever bij. Ook nu al zijn er veel vaklui betrokken bij Paradigm, maar een vaste plek kunnen ze op de huidige plek niet krijgen. De rode draad is elektronische muziek. Dat was zo aan de Helsinkistraat en dat blijft op het Suikerunieterrein. Al moet er ook ruimte zijn voor af en toe een theater- of poëziefestival.

Architecten Superuse Studios en Studio Elmo Vermijs werken aan een ontwerp. In ieder geval komt er een grote geluidswal om het terrein. “Met daarin een grote toegangspoort. Een soort burcht wordt het,” zegt Grimmius. Is er nu alleen in de weekenden iets te doen bij Paradigm, straks moet er elke dag bedrijvigheid zijn. De ambitie is om ook een studio te openen waar dj’s platen kunnen opnemen en jong talent aan de hand genomen kan worden door oude rotten in het vak. Lokale talenten moeten vanuit Paradigm een duwtje in de rug krijgen om buiten Groningen door te breken.

Milan Meyberg (29), Groninger die nu in Amsterdam woont, begeleidt het project de komende jaren. The Paradigm Shift, gaat het heten, een paradigmaverschuiving. ,,Op de oude plek zijn we gebonden aan de ruimtes, straks kunnen we het maken zoals we zelf willen.”

Crowdfunding voor Paradigm

Op het jaarlijkse festival dat vandaag en morgen gehouden wordt in en rondom de graanfabriek presenteert Paradigm het ambitieuze plan aan de bezoekers. Juist daar, want van de vaste schare volgers moet de club het hebben. Zonder crowdfunding wordt het niks.

De clubzalen moeten er staan over twee jaar, zodat de bezoekers meteen door kunnen dansen als Paradigm sluit aan de Helsinkistraat. De rest volgt daarna. The Paradigm Shift wordt opgeknipt. Voor deel 1, de club en de werkplaats, is een streefbedrag nodig van 200.000 euro. Het bedrijf Volgo begeleidt bij de campagne. “Hoeveel we in totaal nodig hebben moeten we nog zien: we denken aan een miljoen,” zegt Grimmius. Hoe meer er binnengehaald wordt, hoe meer er kan.

Paradigm

V.l.n.r. Marloes Dekker, Milan Meyberg, Piter Terpstra, Feiko Stobbe en Paul Grimmius. Zij vormen het bestuur van de Electronic Music Society (EMS). Alles op het nieuwe terrein gaat onder die club vallen.

Donateurs krijgen iets terug voor hun inleg. Voor een kleine donatie een poster, voor iets meer een steen in het nieuwe gebouw of een album van huis-dj Malbetrieb. Maximaal 250 echte liefhebbers kunnen voor 500 euro een ticket kopen dat ze levenslang toegang geeft tot alle evenementen van Paradigm. De komende tijd staan feesten steeds vaker in het teken van de nieuwe plek. De opbrengst van een kaartje is deels daarvoor bestemd. Hoe het gaat met de inzameling voor een onderdeel is te allen tijde te zien voor de achterban op Partoftheshift.com.

Het geld via crowdfunding is niet genoeg. Paradigm wil ook een beroep doen op subsidies en hoopt op steun van de gemeente Groningen. Bedrijven kunnen aanhaken, zodat ze er rendement voor terugkrijgen. Dat is een omslag: tot nu toe hield de club altijd zijn eigen broek omhoog. Daar mag wat voor terugkomen. Grimmius: ,,We willen meer met jongeren met een uitkering werken. Dat doen we nu al, maar dat doen we graag hand in hand met de overheid.”

Paradigm drugstesten

Paradigm – foto: Knelis

Hechte achterban

 

Meyberg denkt dat de tijd rijp is voor meer samenwerking met bijvoorbeeld de gemeente en bedrijven. “Tien jaar geleden werd dance door veel mensen nog eng gevonden. Nu zien de meesten in dat het een groeiende markt is.” Volgens hem moet het juist in Groningen lukken. Hij staat vaak op dancefeesten in de Randstad. “Een groot verschil is dat het aanbod er enorm is. Mensen denken: we gaan daar even kijken, dan daar even kijken.” In Groningen is minder aanbod. “Mensen komen vooral hier. Dan ontstaat er vanzelf een soort mini-maatschappij.”

Plan is van om volgend jaar te beginnen met bouwen. Op het Suikerunieterrein wil Paradigm in ieder geval tot 2030 een vaste plek hebben. Bang dat die periode te lang is, zijn de initiatiefnemers niet. “Verbondenheid door muziek blijft altijd. Is het geen techno, dan is het misschien iets anders. Wij zullen daar vanzelf in meegaan.”

De mensen die op dit moment staan te feesten op Paradigm Festival bij de oude graanfabriek doen dat voor het laatst op die plek. De editie van volgend jaar is al op het Suikerunieterrein. De panden staan er dan nog niet, maar de bezoekers kunnen de plek wel alvast inwijden.

Waar het huren van een kantoortje al niet toe kan leiden. Terpstra: “Dit hadden we nooit kunnen voorzien. Het begon met de club. Al die creativiteit van kunstenaars en bijvoorbeeld timmermannen kwam later.” De familie is er al, het huis is in aanbouw. Toen Paradigm de vergunning kreeg was duidelijk dat die over vijf jaar zou aflopen. Grimmius: “We hebben altijd gezegd: na die vijf jaar zijn er twee opties. Of we stoppen, of we maken een grote stap.”

Foto’s: Niels Knelis Meijer en Roelof van Dalen, infographic: Rob Hesseling – Tekst: Roelof van Dalen – Artikel staat vandaag ook in Dagblad van het Noorden

Ga het gesprek aan ( comments)