Dapper politiepaard Zydane waakte 14 jaar over de Poele, maar nu mag hij met pensioen. En dat voelt dubbel voor betrokken agenten

Zydane in actie, Zydne en Ebelien en Zydane zoals ‘ie straks chillt tijdens z’n pensioen.

Je hebt ‘m regelmatig kunnen spotten in de stad. ‘s Nachts op de hoek van het Poeleplein, statig en imposant, of tijdens wedstrijden van FC Groningen. Maar sinds vorige week is politiepaard Zydane (18) naar Soest verhuist. Na 14 jaar trouwe dienst mag het zeer geliefde dier van een welverdiend pensioen genieten. ‘Hij was een van onze allerbeste paarden’, zegt instructeur Ebelien Nieboer (48) van de bereden politie in Groningen.

En zo is Zydane ook een beetje een BG’er. Al vanaf zijn vierde werkt hij bij de bereden politie in Groningen, wat onder de landelijke eenheid van de politie valt. Zijn thuis: de stallen aan de Sontweg hier in Stad, waar nog dertien andere politiepaarden staan. Meestal werd Zydane ook hier in de stad ingezet, maar ook landelijk trad hij op. Tijdens Prinsjesdag, bijvoorbeeld. Of tijdens de coronademonstraties op het Malieveld in Den Haag. Bij ME optredens was hij het paard waar de commandant op reed, en dus een van de paarden die voorop ging bij ‘een charge’. Kortom, Zydane is de minste niet.

Wakker ADHD-paard

“Mensen denken altijd dat politiepaarden bom-proef zijn, maar Zydane was eigenlijk alles behalve dat”, vertelt Ebelien. Veertien jaar geleden mocht zij Zydane opleiden tot politiepaard. Dat wil zeggen dat ze hem leerde omgaan met bijvoorbeeld druk verkeer, veel mensen, geluid, rook en vuurwerk. Zo’n traject duurt zo’n 1,5 jaar lang. “Als hij een mens was, zou hij misschien wel met ADHD bestempeld zijn.” Ze legt uit: “Hij was extreem wakker. Hij zag alles en reageerde overal op. Maar hij was wel te controleren.”

En dapper bovendien

Wat hem ook bijzonder maakte, was zijn dappere karakter, zegt Ebelien. “Paarden zijn vlucht- en kuddedieren. Ze zullen eerder weglopen dan dat ze op dingen afgaan. Ze gaan dus niet zomaar door een linie heen. Daarvoor heb je een stoer paard nodig, dat alleen voorop durft te gaan.”

Zo’n paard was Zydane.

Een welkome kwaliteit voor de politieruiters die op hem reden, tijdens hun nachtdiensten hier in het centrum, bijvoorbeeld. Was er een vechtpartij op de Grote Markt? Dan kon je dat aan Zydane al merken. “Hij zag echt alles, en reageerde daar meteen op”, blikt Ebelien terug. “Hij dacht heel erg mee.”

Prominente rol tijdens Olympique Marseille-rellen

Zo trad Zydane sterk op toen Olympique Marseille-hooligans de stad september 2015 op z’n kop zetten . De hooligans konden een poos ongestoord door het Poeleplein en over de Grote Markt razen en smeten met alles wat los en vast zat: glazen, vuurwerk, fietsen, stoelen en stenen. Maar dat kon Zydane niets deren. Met hem voorop in de linie wist de ME de straten uiteindelijk schoon te vegen. “Er werd van alles naar hem gegooid, maar toch ging hij dapper het publiek in”, zegt Ebelien, nog steeds een beetje trots.

Zydane was gewoon een dikke baas, die waakte over onze stad. En die er altijd voor zorgde dat zijn ruiters weer veilig thuis kwamen.

Ontzag voor paarden

Van voetbalwedstrijden tot Koningsdag: de trouwe viervoeter speelde eigenlijk bij heel veel politieoptredens een belangrijke rol. Maar ook tijdens ‘gewone’ stapavondjes. Dan surveilleerde hij door de stad, of stond ‘ie op de hoek van de Poele, waar een deel van het uitgaanspubliek met een grote boog om hem heen liep (‘wat als ‘ie achteruit trapt’). En waar het andere deel – zeker met een beetje alcohol in de mik – als een zwerm vliegen op ‘m afkwam. Of ze hem even mochten aaien, vroegen ze dan aan zijn ruiter. Mocht vaak wel. En Zydane vond het allemaal prima.

En dat is precies waarom de politie zo graag met paarden werkt. Niet alleen omdat ze op zo’n paard veel overzicht hebben, en omdat een paard de weg vrij kan maken voor agenten en andere hulpverleners op straat. “In sommige situaties schrikt ‘ie af, maar tegelijkertijd is het een vriendelijk middel”, legt Ebelien uit. “Soms zijn mensen boos, en dan zien ze zo’n paard en dan willen ze het ineens aaien en is er niets meer aan de hand. En iedereen heeft wel ontzag voor een paard.” Dat is overigens maar goed ook, aangezien het dier 600 kilo weegt en wordt getraind door te lopen in bepaalde situaties. Dan kun je – als ‘ie op je afkomt – maar beter aan de kant gaan.

Of het trouwens niet zielig is, om paarden in te zetten voor dit werk? Ebelien vindt van niet. “Wij doen er alles aan om ervoor te zorgen dat ze een goede kwaliteit van leven hebben. Ze hebben grote stallen, veel stro, goed eten. En er zijn altijd dierenartsen, tandartsen en fysio’s beschikbaar. Hun welzijn staat voorop.”

Chillen tussen de paarden-pensionado’s

Afgelopen donderdag werd Zydane naar Paardenkamp Soest gebracht. “Daar mag hij zijn pensioen vieren”, zegt Ebelien. In het paardenkamp brengen zo’n 120 paarden letterlijk hun oude daggie door. Ebelien heeft Zydane voordat ‘ie wegging nog even een dikke kus op z’n neus gegeven, vertelt ze. Ze vindt het afscheid onwijs dubbel – net als alle andere collega’s die Zydane gaan missen -, maar ze is vooral erg blij voor hem. “Ik gun het hem gewoon van harte. Ik weet dat afscheid nemen erbij hoort. En dit is gewoon een heel mooi afscheid. Het is goed zo.”

In Soest mag de trouwe viervoeter, tussen de andere paarden-pensionada’s, een poosje in de wei lopen, waarop hij later in een groep wordt geplaatst waar hij goed tussen past. Maar één ding is zeker: hij krijgt nooit meer een zadel op; hij hoeft nooit meer te werken. Zijn dienst zit erop.

29 oktober open dag in Soest

29 oktober houdt Paardenkamp Soest een open dag, waar alle nieuwe paarden worden voorgesteld aan het publiek. Mensen die het leuk vinden, kunnen daar bij zijn. “Zijn laatste ruiter en ik gaan er dan ook heen”, zegt Ebelien. “Dus dan zie ik hem nog weer even.”