Opnieuw toont Huurcommissie aan dat Pronkjewail op grote schaal sjoemelt met energielabels. Scheelt huurders ongelooflijk veel geld

Het oude complex van Pronkjewail aan de Trompsingel met honderden woningen. Foto van Willem Groeneveld

Al jaren schrijven wij, in samenwerking met juridische adviesbureaus Robin Hood en Frently, dat Pronkjewail op grote schaal sjoemelt met energie-indexen. Dat wordt nu weer en opnieuw keihard aangetoond door de Huurcommissie. Die stelt dat huurders in sommige gevallen daardoor tot 200 euro per maand te veel betaalden aan Pronkjewail.

Pronkjewail is een samenraapsel van allerlei investeerders in Groningen. Ze hebben via een woud aan BV’s, stichtingen en beheermaatschappijen honderden, zo niet duizenden eenheden in de verhuur. De grote meneren achter de vele entiteiten zijn Edward Wielens, Harry Kuiper en Bert Lokken. Bij FC Groningen hangen zij in de vastgoedlounge de graag geziene en getapte jongen uit (Wielens zit zelfs in Stichtingsbestuur en heeft daarmee de toekomst van de FC in handen) en ze vieren volop het goede leven. Maar nu zwart op wit duidelijk wordt dat ze de boel op industriële schaal belazeren, spelen ze heel laf buk en cover. Daarover later meer. Eerst terug naar de kern.

Energielabel

Het energielabel wordt afgegeven door onafhankelijke inspecteurs in het EP-online-register, dat hangt onder het ministerie van Economische Zaken. Het label geeft aan hoe energiezuinig het huis is. Hoe lager de index, des te zuiniger de woning en des te meer huur de verhuurder volgens het wettelijke puntenstelsel mag vragen. Want de overheid wil duurzaamheid graag stimuleren, valt wat voor te zeggen als we ooit nog op wintersport willen in de Alpen. Iedereen vaart blind op dat register omdat fraude niet mogelijk zou zijn. Daardoor is het voor huurders verdomd lastig om aan te tonen dat het onmogelijk label A kan zijn omdat het stulpje in de winter niet warm is te krijgen, in de zomer niet koel en door tochtgaten bij elkaar wordt gehouden.

Enfin. Omdat we gerede twijfel hadden bij een enorme lading energielabels op honderden woningen verdeeld over meerdere complexen van Pronkjewail zijn wij dat vier jaar geleden, in samenwerking met genoemde juridische adviesbureaus, zelf gaan onderzoeken. We hebben een expert ingehuurd die onderzoek heeft gedaan in de woningen. Resultaat: kan nooit label A zijn, eerder label D, E of nog lager. Daardoor betalen al die huurders elke maand zo’n 150 euro te veel. Komt neer op bijna een miljoen dat Pronkjewail elk jaar ten onrechte casht, alleen al op de drie door ons onderzochte complexen.

De lange weg naar gerechtigheid

Met deze uitkomsten in de hand zijn tientallen huurders onder de hoede van Frently en Robin Hood naar de Huurcommissie gestapt. De wijze dames en heren van de commissie vonden dat huurders met de rapporten voldoende aannemelijk maakten dat de labels niet konden kloppen waarop de Huurcommissie eigen onafhankelijk onderzoek instelde. Dat nam enige tijd in beslag, maar het afgelopen jaar druppelden daarvan de eerste uitkomsten binnen en afgelopen dagen werd het rapport van het complex aan de Damsport, met honderden woningen, geleverd. Ook van een aantal kleinere complexen kwamen de uitkomsten de laatste dagen binnen: de energielabels kloppen inderdaad niet.

Volgens de Huurcommissie, die daarbij dus leunt op onafhankelijk onderzoek, zakken de labels van A naar minimaal D en E. En in een enkel geval zelfs naar G. Zo zouden 1400 zonnepanelen op het dak liggen. Dat zijn er slechts dik 200. Dat betekent dat al die huurders per maand tot 200 euro te veel huur betaalden aan Pronkjewail. De uitkomsten van het onderzoek werden in oktober van vorig jaar al gedeeld. Afgelopen week volgde de bindende uitspraak van de Huurcommissie. Uitslag: de indexen kloppen inderdaad niet, worden bijgesteld en huurders hebben al die tijd veel te betaald. Het is nu dus een keihard feit. Maar dat betekent niet dat Pronkjewail zomaar over de brug komt.

Complexe situatie met de complexen


Damsport is, net als de andere panden, gaandeweg het proces verkocht aan Veldboom Vastgoed. Daar zitten ze in de maag met de uitkomsten, maar ze worden wel gerespecteerd. “We wisten dit op voorhand niet”, schetst zegsman de situatie. “De A-labels staan geregistreerd op de site van de overheid. Wij gingen ervanuit dat die klopten. Nu dat niet het geval blijkt te zijn gaan we, nadat we het complete dossier hebben gekregen, in conclaaf met de bewoners en juridische vertegenwoordigers om dit op te lossen. Die gesprekken waren er al, maar er lag nog geen definitief rapport. Nu ligt dat er wel en daar moeten we het mee doen.”

Verder geeft hij aan dat Veldboom niet voornemens is om de uitslag bij de rechter aan te vechten. “Met de huurders willen we het netjes oplossen. We betwijfelen of de gang naar de rechter daarvoor de juiste weg is.” Dat staat in schril contrast met de houding die Pronkjewail aanneemt. De verhuurder heeft in de eerdere zaken namelijk alle huurders die in verweer zijn gekomen persoonlijk voor de rechter gedaagd en lijkt niet voornemens om zich neer te leggen bij de uitspraak van de Huurcommissie.

Allemaal economische delicten, dus strafrecht


Dat viel te verwachten, want het gaat om ongelooflijk veel geld. De drie grote complexen waar het over gaat (Steenhouwerskade, Trompsingel en Damsport, zijn voor meer dan 50 miljoen verkocht aan Veldboom met de belofte dat het allemaal label A is. Is dus niet zo. En dat gaat Veldboom voelen in de knip. Op jaarbasis scheelt het ongeveer een miljoen aan huurpenningen. Daarnaast moeten de gebouwen alsnog energiezuinig worden gemaakt wat ook weer fors gaat kosten. Kortom: de kans is groot dat Veldboom een enorme claim bij Pronkjewail neerlegt vanwege grove verbogen gebreken.

Verder is het de vraag wat het Openbaar Ministerie gaat doen. Normaalgesproken valt al het juridische getouwtrek tussen huurders en verhuurder onder het civiel recht. Komt dus neer op: zoek het zelf maar uit. Maar sjoemelen met energie-indexen is een economisch delict. Dat valt onder strafrecht. Daar staat zelfs maximaal een gevangenisstraf van twee jaar op. De woordvoerder van het OM laat dan ook weten met interesse de aangiftes tegemoet te zien. „Dan kunnen wij ook in actie komen.” Yoeri Delfstra, eigenaar van Robin Hood, laat daarop weten druk bezig te zijn met de aangiftes.

Hup hup, gemeente en openbaar ministerie

Benieuwd waar dit gaat eindigen. Als het gemeente en justitie in Groningen menens is om criminele uitwassen in de verhuursector aan te pakken, wat ze al jaren op rij innig beloven, dan is dit de uitgelezen kans. De uitgebreide onafhankelijke onderzoeken zijn al gedaan. Er liggen bindende uitspraken van de Huurcommissie en al het gedoe komt in de verste verte niet in de buurt van goed verhuurdersschap, wat een belangrijke factor is in het in 2019 gelanceerde lokale vergunningstelsel voor verhuurders. Daarmee moet het mogelijk zijn om de vergunning van structureel en aantoonbaar fout opererende verhuurders op adres- of zelfs op imperiumniveau af te pakken. En het wordt potdomme tijd dat de charlatans in de verhuursector verantwoordelijk worden gehouden voor hun misselijke strapatsen.

Uiteraard is getracht om een reactie te krijgen van Pronkjewail. Directeur Edward Wielens is normaal gesproken enorm benaderbaar en retweet alles wat wij pennen over Joshua Camera, maar in deze gevallen wil hij ons niet te woord staan. Hij wijst ons door naar Harry Kuiper, ook investeerder van Pronkjewail en aangewezen woordvoerder. Harry wilde in het verleden wel reageren, maar was erg boos omdat wij eerder schreven dat het gaat om economische delicten waar een een serieuze celstraf op staat. „Je schrijft ons de gevangenis in”, beet hij fel van zich af destijds. Sindsdien neemt hij de telefoon niet meer op en negeert hij appjes. Vanochtend kwam hij wel heel even aan de lijn. Eem anoniem bellen, jaaaaa. Nadat duidelijk werd dat Sikkom aan de lijn hing, verbrak hij pardoes de verbinding. Stoer genoeg om honderden huurders op te lichten. Maar als die zwendel aan het licht komt buk en cover spelen. Laf hoor.

Reacties betrokkenen

Dus moeten we terugvallen op de eerdere verklaringen van Pronkjewail. De investeerder wees toen naar Geveke Bouw en Frans Meijer (energielabel-inspecteur) als verantwoordelijken. „Wij hebben Geveke Bouw de opdracht gegeven om de panden naar label A te verbouwen. Geveke heeft vervolgens de onafhankelijke inspectie geregeld. Als daarin wat is misgegaan, ligt dat niet aan ons. Wij hebben ter goeder trouw gehandeld en gingen ervanuit dat de labels klopten. Als een auto voor APK goed wordt gekeurd doe je ook geen second opinion .”

De uitleg van Pronkjewail klopt niet. Uit documenten die wij in bezit hebben blijkt, in ieder geval bij een groot deel van de woningen, dat Bert Lokken de opdrachtgever is voor de inspectie van het energielabel. Kan ook niet anders, want wettelijk gezien ligt die verantwoordelijkheid bij de pandeigenaar en niemand anders. Frans, de inspecteur dus, bevestigde in 2021 via Whatsapp de informatie uit de officiële documenten: “Bert Lokken was mijn opdrachtgever.” Tevens geeft hij aan dat het zou kunnen dat er dingen niet kloppen. “Maar dat komt dan door de opdrachtgever of door de belofte dat bijvoorbeeld zonnepanelen in de toekomst zouden worden geplaatst.” Geveke Bouw wil niet reageren op de bevindingen van de Huurcommissie en uitlatingen van Pronkjewail.

Enorme fraude?

Inmiddels is bij drie grote complexen en een aantal kleinere panden van Pronkjewail door de Huurcommissie, na onafhankelijk en grondig onderzoek, aangetoond dat de energie-indexen niet kloppen. Het gaat om de grote complexen aan de Trompsingel (124 woningen), Steenhouwerskade (215 woningen) en Damsport (154 woningen). Daarnaast heeft de Huurcommissie (de afgelopen dagen) ook een oordeel geveld over de kleinere complexen aan de Nieuweweg (7 woningen), Donderslaan (26 woningen), Eendrachtskade (19 woningen), Heinsiusstraat (15 woningen), Peperstraat (6 woningen) Kleine Bergstraat (10 woningen) en de Papengang (29 woningen). Het merendeel van de energielabels worden bijgesteld van A naar D, E of nog lager.

In totaal gaat het dus om ruim 600 Pronkjewail-woningen waarvan de Huurcommissie na gedegen onderzoek het energielabel heeft bijgesteld. Per maand gaat het dan om ongeveer 150 euro gemiddeld dat huurders te veel betalen. Komt dus neer op meer dan een miljoen euro per jaar alleen al op deze 600 woningen dat Pronkjewail ten onrechte incasseerde. Dat lijkt nog maar het topje van de ijsberg te zijn. Want elke woning van Pronkjewail, dat zijn er nogal wat, die wij onder de loep nemen heeft een verdacht lage index waarvan het boerenverstand zegt: klopt niet. Maar dat is voer voor extra onderzoek.

Kleine disclaimer: niet alle woningen zijn onderzocht. Het gaat om tientallen in totaal. Maar omdat elk appartement per complex vergelijkbaar is, zelfde gevel, glas, dakisolatie etc, kun je de uitslag op elke woning in het complex plakken. Dat doet de Huurcommissie zelf ook.