Column | Agenten de fout in bij preventief foto’s maken? Richt de pijlen op de gewelddadige relschoppers

Jonge gastjes gekleed volgens de afgesproken rel-dresscode worden op de foto gezet

Met vrienden gingen we jaren geleden met zijn allen in een busje naar Vitesse – FC Groningen. Vlak voor Arnhem werden we staande gehouden door de politie en moesten we allemaal op de foto terwijl we onze ID-kaart naast ons hoofd hielden.

Dat vond ik een enorme inbreuk op mijn privacy. Ik was daar als onschuldige burger, zonder kwade intenties, met maar een doel: gezellig een potje voetbal kijken. En toch werd mijn gelaat met mijn ID in het systeem gezet. Wie weet waar die info ooit nog voor gebruikt wordt, terwijl ik niks verkeerds had gedaan en ook niet van plan was te doen.

Rellen in Stad

Afgelopen zondag waren er hevige rellen in de binnenstad. De daders waren vooral jonge pubers, geflankeerd met enkele rechts extreme idioten, die puur uit waren op rellen. Op plunderen. Op slopen. En op politieagenten belagen. In besloten Telegramgroepen werden daarvoor de nodige tactieken besproken en opgeroepen wapens mee te nemen.

Agenten verdienden de KLM, oftewel flying kicks net als in Rotterdam. En als iemand gearresteerd werd, moest de hele groep de politie aanvallen met geweld. Daarnaast moesten de relschoppers zoveel mogelijk zwaar vuurwerk en bijvoorbeeld terpentine meenemen. Niet om een vreugdevuur aan te steken. Wel om over de hulpverleners te gooien.

Bizarre oproepen tot geweld richting agenten

Om het nog zieker te maken: er werd ook opgeroepen om wapens mee te nemen. Schroevendraaiers bijvoorbeeld, om tegels los te wippen. En een kruisboog misschien. En kapmessen, dat ook. “Om agenten te splitten.” Zo ver is het gelukkig niet gekomen. Maar de politie had het eem zwaar te verduren, net als de hele binnenstad.

Na afloop deed een agente haar verhaal op Insta. Ze beschrijft hoe ze de gastjes in de cel zet, hoe ze wordt uitgelachen en dat ze een boksbeugel en nitraatbommen aantrof in de jaszakken van de erg jonge relschoppers. “Besef dat jij ervoor had kunnen zorgen dat ik als politievrouw met letsel thuis had kunnen komen.”

Vogelvrije volksvijand

Ik ben niet de enige die meelas in de Telegramgroep waarin de rellen werden bekokstoofd en werd opgeroepen om agenten met grof geweld aan te vallen. Ook de politie loerde mee. Ook zij zagen wat die jonkies van plan waren. Ik kan je vertellen: het geeft geen lekker gevoel als je door dit tuig tot vogelvrije volksvijand wordt gebombardeerd.

Zondagavond liep het uit de hand. De politie had een tijd geen grip op de rellende jongeren, die vrijuit hun gang konden gaan in de binnenstad. Ze sloopten straatmeubilair, bekogelden de politie met zwaar vuurwerk en terrasstoelen, ze vernielden etalageruiten en plunderden een winkel. Precies wat ze wilden, afgaande op Telegram.

Op de foto

Wat ze ook afspraken in Telegram: draag allemaal zwarte kleding, met capuchons en een mondkapje. Op maandagavond werd het weer onrustig in Stad. Opnieuw dwaalden groepjes pubers in zwarte kleding met capuchons en mondkapjes rond door Stad. Het broeide. Een herhaling van zetten dreigde. En daar zat niemand op te wachten.

Dus liepen agenten op de jonkies af, die voldeden aan het profiel van de potentiële relschopper. Namelijk in het donker gekleed, capuchon op, mondkapje voor. De gastjes moesten zich identificeren en gingen op de foto, net zoals ik toen bij Vitesse uit. Met dien verschille dat er nu een hele duidelijke aanleiding was om dit te doen.

Brouwer

Of het heeft geholpen weet ik niet. Zeker is dat op maandagavond geen rellen of plunderingen zijn uitgebroken. Reden om blij te zijn, om de politie te bedanken. Maar kennelijk ook reden voor Dvhn en RTV Noord om eem te bellen met hoogleraar rechtsgeleerdheid Jan Brouwer van de RUG. Die man is namelijk een goudmijn voor media.

Brouwer haalt graag de kranten met een controversiële mening. Dat doet hij al jaren in tal van dossiers. Dat weten journalisten. Vandaar dat ze altijd bij hem aankloppen. Zo ook nu, met succes. Want volgens Brouwer hadden die agenten nooit die gastjes op de foto mogen zetten. “De politie is hier duidelijk een grens overgegaan.”

Wat was het verschil met Vitesse uit?

Het zou kunnen hoor, dat de politie hiermee het boekje te buiten is gegaan. De politie is ook niet altijd de beste vriend. Maar het steekt me wel om meerdere redenen. Waar was bijvoorbeeld de verontwaardiging toen mijn vrienden en ik hetzelfde ondergingen? Niemand kraaide daarnaar, terwijl voor die actie nul aanleiding was.

Ik heb gebeld met de regionale en lokale redacties (was toen nog niet werkzaam in de media), heb een officiële klacht ingediend bij de ombudsman en de politie en heb politici aangeschreven. Het duurde soms maanden voordat ik reactie kreeg. En nul daarvan waren bevredigend. De klacht bleef ongehoord. Er verscheen niks in de krant.

Volgens de wet misschien gelijk, maar…

En nu krijgen deze krankzinnige relschoppers, die er alleen maar uit waren om agenten te belagen en verwonden, direct de hoogleraar aan hun zijde en media die daar gretig bovenop duiken. Zo van foei foei foei politie, niet meer doen zo. Nogmaals, Brouwer heeft vast volgens de letter der wet gelijk. Media moeten het allicht ook brengen.

Maar ik zie liever dat we in alle toonaarden het gedrag van de relschoppers veroordelen. Hun ouders aanspreken op de verantwoordelijkheid en de politie steunen. Ze hebben het harder nodig dan de relschoppers want dankzij de uitverkoop van de publieke sector en toenemende onrust lopen zij al jaren op de toppen van hun tenen.

Fotootje to the rescue

Na al het geweld richting agenten, na de bizarre oproepen op Telegram om hun met wapens, zwaar vuurwerk en terpentine te belagen en na het slopen en plunderen van Stad, is het logisch dat de politie scherp is. Dat ze erbovenop zitten. Met sec de letter van de wet volgen, voorkom je in deze tijd geen rellen. Met een simpel fotootje misschien wel.

Uiteraard, of misschien wel juist de politie moet de wet naleven. Media moeten controleren of dat gebeurt. Maar in deze voelt het allemaal toch wat wrang.




Psst, hier meer afleiding: