De Groningse kamercrisis: internationale studenten slapen op straat

“Het raakte me diep toen ik hoorde dat hij een nacht op straat had geslapen. Had ik dat geweten, dan had ik aangeboden mijn bed te delen”, vertelt Nora over een mede-slachtoffer van de woningcrisis in Groningen.

Een groot aantal internationale studenten vindt maar lastig een kamer. Is al jaren zo en het lijkt alleen maar erger te worden. We horen horrorverhalen over uitpuilende hostels en overvolle slaapzalen. Daarom eem een rondje doen, om te kijken of ze waar zijn, die bizarre geruchten. Tipje van de sluier: schokkende anekdotes over slapen op straat, leven in onzekerheid en een stressvol bestaan. Dit zijn ‘de nieuwe daklozen van Groningen’.

Onur

Onur uit Istanboel zit op zijn bed. Een lachje kan er nog net vanaf wanneer ik ‘Welcome to Groningen‘ roep. De phd-student Civil Engineering is net begonnen aan de RUG, maar heeft nog geen kamer gevonden in Stad. Daarom tukt hij al anderhalve week op een stapelbedje in een zaal met twintig man in het Simplon Jongerenhotel.

“I just started a new job in a new city. So yes, it’s very stressful! No privacy, hardly any sleep and pretty expensive.” Een slaapkamer delen met negentien anderen, Onur slaapt nauwelijks. De Turkse promovendus heeft van alles geprobeerd om een eigen stulpje te bemachtigen: makelaars, Facebook, netwerken. “I even tried visiting Turkish döner-restaurants to ask them for help. They tried, but still nothing.”

Hij is niet de enige. Het Jongerenhotel is al weken volgeboekt en ook de komende tijd blijft dat zo. Zo’n 95% van de gasten is student, wat neerkomt op 80 stuks. Op camping Stadspark slapen studenten in tentjes. Ook bij Rebel Rebel Hostel is het druk met internationals. Anna, eigenaresse van het hostel, vertelt dat alle bedden bezet zijn door studenten. Een ramp om zo je studiejaar te beginnen, vindt ook Onur. Maar het kan altijd erger, illustreert hij met een schrijnend voorbeeld.

Op straat slapen

“Yes, some people sleep outside. “ Hij trekt zijn wenkbrauwen op. Alsof het heel normaal is, een nachtje onder de sterrenhemel bivakkeren. De afgelopen nazomerdagen te doen, maar ‘winter is coming’. Onur vertelt over iemand die buiten moest slapen omdat er geen plek meer was. Andere hostels zaten ook vol en niet wetende wat te doen, crasht de jongen maar op het station tussen de treinen. Compleet van de pot gerukt. Te bizar voor woorden, maar geen uitzondering, komen we achter.

In de lobby van het hostel spreken we Nora, een Luxemburgse psychologiestudent. Zij kent er ook een, zo’n buitenslaper. “Ik werd diep geraakt toen ik hoorde dat hij een nacht op straat had doorgebracht. Geld en belangrijke documenten in zijn broekzak, koffers mee, helemaal alleen in een vreemde stad in een vreemd land. Ik ken hem wel. Als ik dat had geweten, zou ik hebben aangeboden mijn bed met hem te delen.” Een diepe zucht volgt, vergezeld door een radeloze blik. Nora snapt er helemaal niks van.

Onzekerheid alom

Nora voor het Simplon Jongerenhotel

“We steunen elkaar”, zegt de Luxemburgse. “Iedereen hier heeft hetzelfde probleem en leeft in grote onzekerheid. Laatst kreeg een meisje een heftige paniekaanval omdat ze moest vertrekken uit het hostel. Geen plek meer. Ik troostte en kalmeerde haar en we zochten naar een oplossing. Couchsurfing bood gelukkig een uitkomst die dag, maar het is eigenlijk te gek voor woorden.”

Nora zit in een soort survival mode. Na haar vele reizen is ze wel wat  gewend en door haar Nepalese vader kent ze de collectieve cultuur waarin je weinig privacy hebt. Ze is een doorbijter, een overlever. Anderen haakten af, zegt ze. Gebroken door de uitzichtloze zoektocht en wekenlang gependel tussen hostels. Met staart tussen de benen afgedropen naar land van herkomst.

‘Fuck the housing shortage’

De zoekenden zijn radeloos, maar ook boos. Woedend zelfs. Is nu ook een Facebookpagina met de titel ‘Fuck The Housing Shortage in Groningen’ en er komt een demonstratie op 8 september voor het Academiegebouw. Andere Facebookpagina’s bieden soms een oplossing, maar lang niet altijd. Ook hier vind je verdrietige verhalen van mensen die kamperen bij gebrek aan beter.

Hoe kan dit?

Het is natuurlijk armoe troef, deze situatie. Kamperen, buiten slapen, overvolle slaapzalen. Hoe kan dit toch in een studentenstad als Groningen?

Deels begint het probleem al ver buiten de Nederlandse grens. Internationale studenten zoeken online een kamer, vinden er een en betalen grof geld aan vage bemiddelingsbureau’s of makelaars, om er vervolgens in Groningen achter te komen dat de kamer niet bestaat en dat ze voor honderden euro’s zijn opgelicht.

Daar sta je dan. Geen geld, want dat is gelijktijdig verdampt met de illusie dat je een kamer had geregeld en geen netwerk om op terug te vallen. Ingrediënten voor erbarmelijke en schrijnende situaties.

Eenmaal hier wordt de queeste naar een stek niet beter, want de internationals ervaren het zoeken via de gebruikelijke kanalen als een crime. Moy moy, Maxx, Kamernet, het kost alleen maar geld en het levert niks op, beamen ze allemaal.

De voorkeur gaat uit naar Nederlandse studenten. Wie de boer niet kent, daar verhuurt ie niks aan, of zoiets. En wanneer bewoners zelf een kamer aanbieden, doen ze dit niet zelden met de woorden ´DUTCH ONLY´ of `NO INTERNATIONALS´. Vreemd en vooral heel jammer, want deze ‘eigen-volk-eerst-mentaliteit’ bemoeilijkt de zoektocht aanzienlijk. Kortom: de particuliere huursector voldoet niet.

Dan heb je nog studenten die geen flauw idee hebben waar te beginnen met zoeken, welke platforms betrouwbaar zijn en welke juist niet. En gek genoeg geven ze aan weinig steun te krijgen vanuit de Hanze of RUG. Hier valt blijkbaar nog veel winst te pakken. Dus tou nou eem beter voorlichten dan! Man, man, man.

Te weinig aanbod

Maar puntje bij paaltje is het natuurlijk een tekort aan woonruimte. Ja, het complex van Nijestee in Paddepoel is net opgeleverd, maar vol. Blijkbaar is het niet genoeg. Deze problematiek zie je van mijlenver aankomen, dus waarom deze crisis, jaar in, jaar uit? Een van de redenen is dat de gemeente staat te popelen om nieuwe studentencomplexen uit de grond te stampen, maar is verwikkeld in een strijd met de NAM.

Alle nieuwbouw moet bevingsbestendig zijn. Waardoor projecten veel duurder worden. De NAM moet die rekening betalen, maar doet bij elke factuur erg moeilijk. Extra onderzoekje hier, dubbel checken daar, nog wat meer frustreren waar mogelijk en meer van dat. Groot probleem voor de stad die door het gesteggel met de aardgasreus niet mee kan groeien in de vaart der volkeren. Met als gevolg: veel te weinig kamers voor het aantal studenten.

Stad, RUG en Hanze komen met oplossing

Reteslecht voor een stad die pronkt met de titel ‘Leukste studentenstad van Nederland’, maar het niet voor elkaar krijgt om haar nieuwe inwoners te voorzien in een primaire levensbehoefte. Dan krijg je dit. Het resultaat van externe factoren, verergerd door een gebrek aan anticipatie. Maar alsnog: gemeente, pleur ergens vijfhonderd containerwoningen neer. Voor nu, als alternatief. Alles is beter dan wat er op dit moment gebeurt in hostels en op de straten van Groningen.

Gelukkig is men op het stadhuis en op de burelen van Hanzehogeschool en de RUG ook doordrongen van deze problematiek. Woordvoerder Jorien Bakker van de universiteit: “We zijn op de hoogte van de problemen en zijn op dit moment druk in overleg met de gemeente en de Hanzehogeschool. De oplossing is nabij. We hopen vandaag, of in ieder geval deze week, een plan te presenteren waarmee we dit nijpende probleem kunnen aanpakken.”

Lees hier meer over de kamercrisis, zoals oorzaken, schuldigen en de kwalijke rol van malafide huisjesmelkers. 

Tip: ga eens kijken bij een hostel, Simplon of Rebel Rebel, en praat met deze nieuwe Groningers. Ze hebben behoefte aan een netwerk, zo niet voor woonruimte, dan wel voor de gezelligheid.

Ga het gesprek aan ( comments)