We gingen op avontuur met graffitikunstenaar Klaas Boter

Klaas Boter

Een dag op pad met graffitikunstenaar Klaas Boter. Een artiest met een dwangmatige drang tot creatieve uitingen.

U heeft drie gemiste oproepen van Klaas Boter. Direct terugbellen. Dag Klaas! “ Hey Freek, ik sta in de Poelestraat tegenover Blitz Tattoo. Ik ben vannacht om 04:00 uur al begonnen.” Godverdomme, daar gaat onze timelapse-video. Goed Klaas, we komen er nu aan.

De man achter de billen

De man achter de billen: Klaas Boter. Tattoo artist, graffitispuiter en kunstenaar. Elf uur op het CiBoGa-terrein hadden we afgesproken. Even een filmpje schieten van hoe Klaas een Sikkombooty spuit. Change of plans. Andere locatie. Geen filmpje. Het maakt de ontmoeting niet minder boeiend.

Een klein boxje verspreidt oldskool hiphop door de Poelestraat. Klaas Boter staat, met een bus in zijn hand, gebiologeerd te kijken naar zijn eigen werk: een schaars geklede dame met twee spuitbussen in haar hand spuit SIKKOM op de houten panelen. Kont pontificaal gericht naar de voorbijgangers.

IMAG0507_1

De dochters van Boter

“Vroeger probeerde ik al mooie vrouwen te tekenen, dit werden dan ‘haakpoppetjes’ zonder vrouwelijke vormen. Ik ben geïnspireerd door R&B clips in de jaren 90’, clubhiphop met dikke billen. Die vrouwen weten wat ze te bieden hebben en verdienen er geld mee. Respect daarvoor.”

Hij denkt even na. “De dames die ik afbeeld zie ik eerder als dochters dan als vriendinnen. Ik zou een trotse vader zijn als ik dochters zou hebben die zulke rijkdom, vruchtbaarheid en schoonheid uitstralen. De vrouwen probeer ik altijd te rijmen met het tijdsbeeld. Vandaar dat ze hier aan twerken is.”

Slappe piemel

Door het perspectief dat Klaas gebruikt, doen de werken pornografisch aan. Alsof hij een groothoeklens heeft gebruikt, wat gebruikelijk is in seksfilms. Voor hem is er niks seksueels aan. “Ik sta niet met een erectie in mijn atelier. Er is niks opwindend aan een pen en een stuk papier.”

Terwijl Klaas de billen aan het finetunen is, lopen er geregeld mensen voorbij. “Aaahh lekkere billetjes hoor, mooi spleetje ook.” Een andere voorbijganger denkt al praktisch. “Gat in de muur boren, lekker man.” Klaas is niet de beroerdste om even tekst en uitleg te geven aan verschillende geïntrigeerd voorbijgangers.

“Het laatste wat ik wil is dat vrouwen, die mijn werk zien, denken dat ik een ordinaire en oppervlakkige viespeuk ben. Als ik iets vrouwonvriendelijks wil neerzetten, maak ik wel een vrouwfiguur dat in stukjes is gehakt.”

Dwangmatig

Het is fris. “Een kopje koffie en een jointje zou nu wel lekker zijn. Even naar De Dees”, oppert de spuiter. In het kleine stukje dat we lopen, kan hij het niet laten om minstens drie tags te zetten op muren en deuren. Bijna dwangmatig. Ook mijn agenda is niet veilig tijdens de koffiepauze.

IMAG0527_1

“Zelfs toen ik vastzat op het politiebureau en mijn handtekening zette onder een brief, heb ik het hele blaadje ondergetekend. Op dit moment heb ik een voorwaardelijke straf. Een onbeantwoorde liefde maakte mij overmoedig. Hele bushaltes en treinstations moesten het ontgelden.”

Tegenwoordig is Klaas wat voorzichtiger en houdt hij het grotendeels bij de legale plekken. Of hij kiest een geverfde muur uit. Die kun je oververven. Dat scheelt weer reinigingskosten als je dan toch gepakt wordt. Een dure bezigheid, dat graffiti.

Mijn lichaam als canvas

De kunstenaar verdient zijn geld met het maken van muurschilderingen voor opdrachtgevers. Van advocatenkantoren tot scholen. Rondkomen lukt, maar al zijn geld gaat op aan materiaal. Ook ontwerpt en zet hij tatoeages. De inkt in zijn gezicht verraadt dat hij niet vies is van de naald.

IMAG0603_1

“Ik zie mijn lichaam als elk ander vlak. Het is een canvas. Een kader. Als tatoeages met de wind zouden komen aanwaaien, krijg ik de wind van voren”, grapt hij. De verfbussen die hij op z’n gezicht heeft vervaardigd, flexen mee met de lach.

De naam Boter

De kenmerkende naam Boter  is niet zijn echte achternaam, maar staat voor vele dingen. “Haal de t weg, dan blijft er boer over. Dat staat voor mijn Friese achtergrond. Ken je het rijmpje Bûter, brea en griene tsiis? Ik ga daar juist weer tegenin door Boter te gebruiken. Lekker Nederlands.”

Ook Bots en Botsauto zijn pseudoniemen van de artiest. “Een goede naam is belangrijk. Vier letters is het mooist…tun tun, tun tun”, neuriet hij ritmisch. “Ik kan zo diep op die dingen ingaan. Blowen, amfetamines en lang wakker blijven kunnen daar redenen voor zijn.”

Hij kijkt ons even aan. “Mijn werken maak ik het liefst nuchter. Water en een broodje kaas.” Met boter vul ik aan.

Maagdelijk wit

Tijd om de Sikkombooty af te maken. Eenmaal buiten zijn we Klaas bijna kwijt. Het terrein naast De Dees wordt gesloopt. Een maagdelijk witte muur roept zijn naam. Onder toeziend oog van een bouwvakker wordt de spuitbus getrokken en doet Boter waar hij het beste in is.

IMAG0555_1_1

Thom Easix schiet een paar actiefoto´s en we keren terug naar de Poelestraat bij de Sikkombooty. Klaas maakt elke dag minstens vijf vrouwen, zegt hij. Sommigen halen de muur, anderen moeten het doen met een plekkie in zijn schetsboek.

CiBoGa-terrein

Zelf produceert hij het liefst op plekken waar het langer blijft staan. “Je wilt jezelf toch vereeuwigen”, zegt hij. Zijn plekken kiest hij soms van tevoren uit. Andere keren improviseert hij. “Improvisatie is ruimte maken voor vernieuwing.”

Over het legale graffitihof bij het Ebbingekwartier heeft de artiest gemengde gevoelens. “Op zich goed dat zo’n terrein bestaat. Het is alleen jammer dat mensen over elkaars werk heen spuiten.” Hij is, naar eigen zeggen, de eerste die in 2011 een groot werk zette op het terrein. Een huilende baby van zes meter hoog. Daarna durfde de rest ook.

De plekken die Klaas uitkiest voor zijn vrouwen, zijn vaak wel bewust gekozen. Een naar pis stinkende steeg roept om iets moois. De afgebeelde schoonheid van Boter schept dan contrast in een omgeving van aftakeling en ranzigheid.

De Boterbril

De Sikkombooty is zo goed als af. Thom en ik zijn er ook klaar mee. Met de kou dan. De spuitartiest kijkt tevreden naar zijn nieuwste ‘dochter’. “Wat is ze mooi he?” Ja, een echte schoonheid.

IMAG0617_1

Op de terugweg naar kantoor zie ik de wereld door een ‘boterbril’. Groningen als canvas. Sommige vieze steegjes schreeuwen om een esthetisch lichtpuntje. Gelukkig zijn er helden als Klaas Boter die de schreeuw beantwoorden.

Psst, hier meer afleiding: